UNESCO Dünya Mirası Listesi’nde yer alan Efes Antik Kenti, antik dünyanın en önemli metropollerinden biridir. Helenistik, Roma ve Bizans dönemlerinde önemli bir yerleşim merkezi olan Efes; Büyük Antik Tiyatro ve Celsus Kütüphanesi ile tanınır. Bunun yanında Çukuriçi Höyüğü, Ayasuluk Tepesi, Meryem Ana Kilisesi, Hadrian Tapınağı, devlet agoraları, stadyum, Hestia Tapınağı ve dünyanın yedi harikasından biri olan Artemis Tapınağı (Artemision) gibi pek çok önemli yapıyı da barındırır.
2. Büyük Antik Tiyatro – Selçuk
Panayır Dağı eteklerinde yer alan tiyatro, Helenistik dönemde Yunan tarzında inşa edilmiş, Roma döneminde ise genişletilmiştir. Antik çağda gladyatör dövüşlerine ve büyük törenlere ev sahipliği yapan tiyatro, Efes’in kültürel ve dini yaşamının merkezinde yer almıştır.
3. Celsus Kütüphanesi – Selçuk
M.S. 110–135 yılları arasında Gaius Julius Aquila tarafından babası Celsus adına yaptırılan kütüphane, Roma Dönemi’nde Anadolu’daki önemli kamu kütüphanelerinden biridir. Kütüphanenin alt katında Celsus’un lahdi bulunur. Cephede bilgelik, erdem, akıl ve bilim kavramlarını temsil eden dört kadın heykeli yer alır. Heykellerin orijinalleri günümüzde Viyana Müzesi’ndedir.
4. Hadrianus Tapınağı – Selçuk
İmparator Hadrianus adına M.S. 2. yüzyılda Varius Hamamı kompleksi içinde inşa edilmiştir. Tapınakta Şans Tanrıçası Tike’nin kabartması bulunur. Efes’in kuruluş efsanesini anlatan frizlerin orijinalleri Efes Müzesi’nde sergilenmektedir.
5. Yamaç Evler – Selçuk
Bülbül Dağı eteklerinde yer alan Yamaç Evler, Efes’in zengin kesimine ait konutlardır. M.S. 1. yüzyılda inşa edilen evlerin zeminleri mozaiklerle, duvarları ise mermer kaplama ve fresklerle süslenmiştir.
6. Artemis Tapınağı – Selçuk
Bereket tanrıçası Artemis’e adanan tapınak, antik dünyanın yedi harikasından biridir. Yapımından yaklaşık 200 yıl sonra yakılan tapınak yeniden inşa edilse de eski ihtişamına kavuşamamıştır. Günümüzde yalnızca bir sütunu ayakta kalmıştır.
7. Ayasuluk Tepesi – Selçuk
Prehistorik dönemden itibaren yerleşim alanı olan Ayasuluk Tepesi, Bizans Dönemi’nde önemli bir hac merkezi olmuştur. Burada yer alan St. Jean Bazilikası’nın, Havari Yuhanna adına inşa edildiğine inanılır. Tepedeki iç kale surları Selçuklu ve Osmanlı dönemlerine aittir.
8. Meryem Ana Evi – Selçuk
Hristiyan inancına göre Meryem Ana’nın yaşamının son yıllarını geçirdiği yer olarak kabul edilir. Papalar tarafından ziyaret edilen önemli bir hac merkezidir.
9. İsa Bey Camii – Selçuk
1375 yılında Aydınoğlu İsa Bey tarafından yaptırılan cami, Anadolu Beylikleri Dönemi mimarisinin önemli örneklerindendir ve İzmir’in en eski camilerinden biridir.
10. Efes Deneyim Müzesi – Selçuk
Dijital ve interaktif anlatımlarla Efes’in tarihini deneyimleme imkânı sunan modern bir müzedir.
11. Smyrna Agorası – Konak
İzmir kent merkezinde yer alan Smyrna Agorası, dünyadaki en büyük kent içi agoralardan biridir. Grafitileriyle dönemin günlük yaşamı hakkında önemli bilgiler sunar.
12. Pergamon Antik Kenti – Bergama
UNESCO Dünya Mirası Listesi’nde yer alan kent, Athena Tapınağı ve Zeus Sunağı ile ünlüdür. Zeus Sunağı günümüzde Berlin Bergama Müzesi’nde sergilenmektedir.
13. Kızıl Avlu – Bergama
Mısır kökenli tanrılara adanmış anıtsal bir tapınak kompleksidir ve Pergamon’un en büyük yapılarındandır.
14. Asklepion – Bergama
Sağlık tanrısı Asklepios adına kurulmuş antik bir tedavi merkezidir. Antik tıbbın en önemli merkezlerinden biri olarak kabul edilir.
15. Metropolis Antik Kenti – Torbalı
İon kenti olan Metropolis, Efes ile Smyrna arasında yer alır. Kentin koruyucu tanrısı Ares’tir.
16. Klaros – Menemen
Apollon adına kurulmuş önemli bir kehanet merkezidir. İyonya’daki tek Dor düzenindeki Apollon Tapınağı burada yer alır.
17. Erythrai – Ildırı
Çeşme yakınlarında bulunan antik kent, Fenikelilerle ticari ilişkileri ve deniz birliğindeki rolüyle bilinir.
18. Klazomenai – Urla
Zeytinyağı üretiminin ilk örneklerinin görüldüğü önemli bir antik yerleşimdir.
19. Teos Antik Kenti – Seferihisar
Dionysos Tapınağı ile ünlüdür. İyonyalı Aktörler Birliği burada kurulmuştur.
20. Notion Antik Kenti – Menderes
Attika-Delos Deniz Birliği üyesi olan kent, Bizans Dönemi’nde piskoposluk merkezi olmuştur.
21. Ulucak Höyüğü – Kemalpaşa
İzmir’in en eski yerleşim alanlarından biridir. Tarım ve yerleşik yaşamın ilk izlerini barındırır.
22. Tarihi Asansör – Konak
1907 yılında Nesim Levi tarafından yaptırılan asansör, Karataş semtinde ulaşımı kolaylaştırmak amacıyla inşa edilmiştir.
23. Saat Kulesi – Konak
1901 yılında II. Abdülhamit’in tahta çıkışının 25. yılı anısına yaptırılmıştır ve İzmir’in simgelerindendir.
24. Yalı Camii – Konak
yüzyılda inşa edildiği düşünülen cami, Konak Meydanı’nın önemli yapılarındandır.
25. Çeşme Kalesi – Çeşme
Cenevizliler tarafından inşa edilmiş, Osmanlı döneminde genişletilmiştir. Günümüzde müze olarak kullanılmaktadır.
26. Çukuriçi Höyüğü – Selçuk
Efes yakınlarında yer alan höyük, bölgenin en eski yerleşim izlerini barındırır.
27. Larissa – Menemen
Aiol mimarisinin önemli örneklerini barındıran antik kent, Ege’nin en eski yerleşimlerinden biridir.
28. Aziz Polikarp Katolik Kilisesi – Konak
1625 yılında inşa edilen kilise, İzmir’in en eski kiliselerinden biridir ve freskleriyle dikkat çeker.
